W ramach ogólnoeuropejskiej debaty nad kształtem polityki spójności po 2013 r., Ministerstwo Rozwoju Regionalnego przygotowało dokument problemowy Efektywność systemu realizacji i mechanizmów wykonawczych na poziomie wspólnotowym, w którym poruszone zostały kwestie kluczowe dla przyszłego systemu wdrażania tej polityki.

W toczącej się od września 2007 r. debacie na temat przyszłości polityki spójności po 2013 r., Ministerstwo Rozwoju Regionalnego bierze aktywny udział przez organizowanie oraz uczestniczenie w spotkaniach państw członkowskich (na poziomie ministerialnym i roboczym), konferencjach, seminariach oraz przez prowadzenie konsultacji z ekspertami w dziedzinie rozwoju regionalnego z kraju i zagranicy. Celem tych działań jest z jednej strony wypracowanie polskiej wizji przyszłej polityki spójności, a z drugiej budowanie sieci współpracy i wsparcia pomiędzy państwami członkowskimi. Teraz, do już opublikowanego pierwszego dokumentu problemowego oraz pierwszego Stanowiska Rządu przedstawiających pożądane kierunki zmian, dodany zostaje drugi dokument problemowy Efektywność systemu realizacji i mechanizmów wykonawczych na poziomie wspólnotowym. Z punktu widzenia MRR, chcąc przeprowadzić reformę polityki spójności i podnieść jej skuteczność, konieczne jest dokonanie przeglądu systemu realizacji tej polityki, jak i innych powiązanych polityk wspólnotowych.

W pierwszej części dokumentu przedstawione zostały najważniejsze bariery instytucjonalne utrudniające nie tylko wdrażanie Funduszu Spójności i funduszy strukturalnych, ale także skuteczną realizację priorytetów rozwojowych Unii Europejskiej. Następnie podjęta została próba wskazania przyczyn takiego stanu rzeczy, a w części ostatniej zaproponowano kierunek zmian wraz z konkretnymi rozwiązaniami. Dokument ten stanowi próbę ukierunkowania refleksji i stymulowanie debaty. Dlatego przedstawione w nim tezy i rozwiązania nie maja charakteru ostatecznego i wiążącego. Ponadto, odnosi sie on głównie do problemów występujących na poziomie unijnym i wpływających negatywnie na proces wdrażania tej polityki w państwach członkowskich. Jakkolwiek, należy pamiętać o tym, że państwa członkwskie mają sporą swobodę w projektowaniu i dostosowywaniu własnego systemu wdrażania Funduszy Europejskich. Przyjęte podejście wynika z woli koncenracji na tych obszarach problematycznych, które są wspólne dla wszystkich państw członkowskich, które są pierwotnymi adresatami tego dokumentu.